Tăng cường phối hợp liên ngành, chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa các nguy cơ bạo lực học đường và vi phạm pháp luật trong học sinh

Thực tiễn cho thấy, bên cạnh những kết quả tích cực trong công tác giáo dục đạo đức, kỹ năng sống và xây dựng văn hóa học đường, tình trạng bạo lực học đường, xâm hại trẻ em, vi phạm pháp luật và những nguy cơ từ môi trường mạng vẫn còn diễn biến phức tạp. Ngành Giáo dục tiếp tục xác định xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên và lâu dài, góp phần bảo vệ học sinh, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và giữ vững an ninh, trật tự trong trường học.

Chủ động chuyển từ xử lý sang phòng ngừa từ sớm, từ xa

Một trong những điểm nổi bật của Kế hoạch 113 là định hướng đổi mới phương thức bảo đảm an toàn trường học theo hướng lấy phòng ngừa là chính, phát hiện sớm nguy cơ và can thiệp kịp thời trước khi các vụ việc xảy ra hoặc diễn biến phức tạp.

Theo đó, các cơ sở giáo dục cần tăng cường giáo dục pháp luật, đạo đức, lối sống, văn hóa ứng xử học đường; đẩy mạnh trang bị kỹ năng sống, kỹ năng tự bảo vệ, kỹ năng ứng xử trên môi trường mạng cho học sinh. Việc tuyên truyền được thực hiện thường xuyên, đa dạng về hình thức, phù hợp với từng cấp học, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và xây dựng văn hóa học đường an toàn, văn minh.

Đồng thời, các nhà trường cần chủ động rà soát, nắm bắt tâm tư, diễn biến tâm lý của học sinh; kịp thời phát hiện những trường hợp có dấu hiệu bị bạo lực, xâm hại hoặc có nguy cơ vi phạm pháp luật để tư vấn, hỗ trợ, can thiệp từ sớm, không để phát sinh những vụ việc đáng tiếc.

Phát huy sức mạnh của cơ chế phối hợp liên ngành

Kế hoạch 113 khẳng định việc bảo đảm an toàn trường học không chỉ là nhiệm vụ của ngành Giáo dục mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị. Điểm mới của Kế hoạch là thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ, thường xuyên giữa lực lượng Công an và ngành Giáo dục từ Trung ương đến địa phương; đồng thời phát huy vai trò của gia đình, chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể trong quản lý, giáo dục và bảo vệ học sinh.

Thông qua cơ chế phối hợp, các bên sẽ tăng cường trao đổi thông tin, chia sẻ dữ liệu, cảnh báo nguy cơ, phối hợp kiểm tra, xác minh và xử lý các vụ việc liên quan đến học sinh; tạo thành mạng lưới bảo vệ học sinh toàn diện, thống nhất và hiệu quả.

Một hoạt động phối hợp giữa nhà trường và công an cơ sở - Ảnh tư liệu

Tập trung phòng ngừa các nguy cơ ngay trong và ngoài nhà trường

Kế hoạch xác định nhiều nhóm nguy cơ cần tập trung phòng ngừa như bạo lực học đường, xâm hại trẻ em, tội phạm và tệ nạn xã hội, ma túy, thuốc lá điện tử, các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng, vi phạm an toàn giao thông và những yếu tố có thể ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của học sinh.

Để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ này, các cơ sở giáo dục cần phối hợp với lực lượng Công an tăng cường nắm tình hình, quản lý địa bàn, kiểm tra các khu vực xung quanh trường học; đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nhằm giúp học sinh nhận diện nguy cơ, biết cách tự bảo vệ mình và chủ động tham gia xây dựng môi trường học tập an toàn.

Xử lý kịp thời, đúng quy định, bảo đảm quyền và lợi ích của học sinh

Bên cạnh công tác phòng ngừa, Kế hoạch yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm quy trình tiếp nhận thông tin, xác minh và xử lý các vụ việc xảy ra trong trường học theo đúng quy định của pháp luật.

Việc xử lý phải bảo đảm khách quan, kịp thời, đúng thẩm quyền; đồng thời đặc biệt quan tâm đến việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của học sinh, hỗ trợ tư vấn tâm lý, ổn định việc học tập và hạn chế tối đa những tác động tiêu cực đối với người học sau khi vụ việc được giải quyết.

Nâng cao năng lực đội ngũ và hiệu quả công tác tư vấn học đường

Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, giáo viên chủ nhiệm, tư vấn học đường và nhân viên trong các cơ sở giáo dục giữ vai trò nòng cốt trong công tác bảo đảm an toàn trường học.

Theo Kế hoạch, việc tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng nhận diện nguy cơ, xử lý tình huống, tư vấn tâm lý, phối hợp với lực lượng Công an và các cơ quan chức năng sẽ được tăng cường, góp phần nâng cao năng lực xử lý các tình huống phát sinh và xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện.

Chuyên đề giáo dục kỹ năng tham gia mạng xã hội của Tổ Tư vấn Tâm lý Trường THPT Hồng Lĩnh - Ảnh tư liệu

Tăng cường kiểm tra, giám sát và nhân rộng các mô hình hiệu quả

Các cơ sở giáo dục cần thường xuyên tự kiểm tra, đánh giá việc triển khai các giải pháp bảo đảm an toàn trường học; đồng thời phối hợp với các cơ quan chức năng tổ chức kiểm tra, giám sát việc thực hiện Kế hoạch.

Thông qua sơ kết, tổng kết, những mô hình hay, cách làm sáng tạo, hiệu quả sẽ được biểu dương, nhân rộng; những khó khăn, bất cập sẽ được kịp thời tháo gỡ nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác bảo đảm an toàn trường học trong toàn ngành.

Chung tay xây dựng trường học thực sự là nơi an toàn và hạnh phúc

Việc triển khai Kế hoạch phối hợp số 113 không chỉ góp phần phòng ngừa, ngăn chặn và xử lý hiệu quả các hành vi bạo lực học đường, xâm hại trẻ em và vi phạm pháp luật trong học sinh mà còn thể hiện quyết tâm của Bộ Công an và Bộ Giáo dục và Đào tạo trong việc xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành đồng bộ, chặt chẽ và hiệu quả.

Mỗi cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, phụ huynh và học sinh tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động phối hợp với các lực lượng chức năng trong phòng ngừa, phát hiện và xử lý kịp thời các nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn trường học. Mỗi hành động tích cực của cộng đồng sẽ góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện và hạnh phúc, nơi mọi học sinh đều được bảo vệ, được tôn trọng và có điều kiện phát triển toàn diện.

TTN - Ban Truyền thông Sở GD&ĐT

Xem nội dung chi tiết Kế hoạch phối hợp tại đây: