CHUYÊN ĐỀ “TỔ CHỨC DẠY HỌC LINH HOẠT CÁC MÔN HỌC Ở LỚP 4 - 5 THEO THÔNG TƯ 17 KẾT HỢP ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI)” Năm học 2025 – 2026

CHUYÊN ĐỀ

“TỔ CHỨC DẠY HỌC LINH HOẠT CÁC MÔN HỌC Ở LỚP 4 - 5 THEO THÔNG TƯ 17 KẾT HỢP ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI)”
Năm học 2025 – 2026

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong ngành giáo dục, việc đổi mới phương pháp dạy học theo hướng linh hoạt, phát huy năng lực học sinh và tận dụng hiệu quả công nghệ trở thành yêu cầu tất yếu. Thực hiện Thông tư 17 về tổ chức dạy học và đánh giá học sinh tiểu học, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dạy học, chuyên đề “Tổ chức dạy học linh hoạt các môn học ở lớp 4 - 5 theo Thông tư 17 kết hợp ứng dụng AI” năm học 2025 - 2026 được triển khai với mục tiêu tạo bước chuyển rõ nét trong chất lượng giáo dục.

Chuyên đề tập trung làm rõ quan điểm dạy học linh hoạt: lấy học sinh làm trung tâm, điều chỉnh nội dung - phương pháp - hình thức tổ chức phù hợp với đặc điểm từng lớp học, từng nhóm đối tượng; đồng thời đảm bảo yêu cầu cần đạt theo chương trình giáo dục phổ thông. Giáo viên không chỉ truyền đạt kiến thức mà đóng vai trò thiết kế hoạt động học tập, tổ chức trải nghiệm, hướng dẫn học sinh tự học và phát triển năng lực toàn diện.

Điểm nổi bật của chuyên đề là việc kết hợp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quá trình dạy học. AI được khai thác như một công cụ hỗ trợ giáo viên xây dựng bài giảng, thiết kế học liệu số, tạo câu hỏi phân hóa theo năng lực, phân tích kết quả học tập và đưa ra gợi ý điều chỉnh phương pháp giảng dạy. Học sinh được tiếp cận với các nền tảng học tập thông minh, được hỗ trợ luyện tập, củng cố kiến thức và phát triển tư duy sáng tạo thông qua các hoạt động tương tác.

Trong các tiết dạy minh họa, giáo viên đã linh hoạt tổ chức nhiều hình thức học tập: học theo dự án, học qua trải nghiệm, học nhóm, thảo luận, trò chơi học tập số, sử dụng học liệu số hóa… AI được vận dụng để tạo hình ảnh trực quan, video mô phỏng, câu hỏi trắc nghiệm tự động, giúp bài học sinh động, hấp dẫn và tăng khả năng cá thể hóa việc học. Nhờ đó, học sinh chủ động khám phá kiến thức, tự tin trình bày ý tưởng, phát triển kỹ năng giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề.

Bên cạnh việc tổ chức dạy học linh hoạt các môn học theo Thông tư 17 và ứng dụng AI, chuyên đề còn tập trung triển khai nội dung dạy học tích hợp ở môn Tiếng Việt (phân môn Nói và nghe) gắn với chủ đề quê hương, đất nước và kiến thức Lịch sử - Địa lý lớp 4. Cụ thể, giáo viên xây dựng các hoạt động học tập xoay quanh bài “Dân cư, hoạt động sản xuất và một số nét văn hóa của vùng Bắc Trung Bộ và Nam Trung Bộ”, lồng ghép giáo dục di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới nhằm bồi dưỡng tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc cho học sinh.

Trong các tiết học, học sinh được tham gia thảo luận nhóm, trình bày, chia sẻ hiểu biết về đặc điểm dân cư, nghề nghiệp truyền thống, hoạt động sản xuất nông - ngư nghiệp, du lịch và những nét văn hóa tiêu biểu của hai vùng. Nội dung nói và nghe được thiết kế gắn với thực tiễn như: giới thiệu về quê hương mình, kể về một lễ hội, một món ăn đặc trưng, hoặc trình bày cảm nhận về con người và cuộc sống ở Bắc Trung Bộ, Nam Trung Bộ. Giáo viên khuyến khích học sinh sử dụng hình ảnh, video, bản đồ số và các công cụ AI để hỗ trợ tìm kiếm thông tin, xây dựng bài trình bày và luyện tập kỹ năng diễn đạt.

Đặc biệt, bài học được lồng ghép giới thiệu các di sản thế giới tiêu biểu tại khu vực như: Quần thể di tích Cố đô Huế, Phong Nha - Kẻ Bàng, Phố cổ Hội An, Thánh địa Mỹ Sơn, ngã Ba Đồng Lộc, quê Bác… Qua đó, học sinh không chỉ rèn luyện kỹ năng nói và nghe mà còn được mở rộng hiểu biết về lịch sử, địa lý, văn hóa dân tộc; hình thành ý thức giữ gìn, bảo vệ và phát huy giá trị di sản.

Việc tích hợp liên môn Tiếng Việt - Lịch sử và Địa lý cùng ứng dụng AI đã tạo nên những giờ học sinh động, giàu trải nghiệm. Học sinh chủ động khám phá, biết đặt câu hỏi, lắng nghe và phản hồi ý kiến của bạn; đồng thời phát triển năng lực giao tiếp, hợp tác, tư duy và tình yêu quê hương đất nước. Đây cũng là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của dạy học linh hoạt, sáng tạo theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh trong chương trình giáo dục phổ thông hiện nay.

Thông qua chuyên đề, đội ngũ giáo viên có cơ hội chia sẻ kinh nghiệm, thống nhất cách vận dụng Thông tư 17 trong thực tiễn dạy học lớp 4 - 5, đồng thời nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ và AI trong giáo dục. Nhiều giải pháp sáng tạo được đề xuất như xây dựng ngân hàng học liệu số, ứng dụng AI để thiết kế bài tập phân hóa, sử dụng dữ liệu học tập để theo dõi tiến bộ của học sinh, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý lớp học và chất lượng dạy học.

Việc triển khai chuyên đề không chỉ đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học mà còn góp phần hình thành môi trường giáo dục hiện đại, nơi giáo viên là người dẫn dắt sáng tạo, học sinh là trung tâm của hoạt động học tập và công nghệ trở thành “trợ lý” đắc lực. Đây cũng là bước đi cụ thể trong lộ trình chuyển đổi số ngành giáo dục Hà Tĩnh, hướng tới xây dựng nhà trường thông minh, thích ứng với thời đại.

Có thể khẳng định, chuyên đề “Tổ chức dạy học linh hoạt các môn học ở lớp 4 - 5 theo Thông tư 17 kết hợp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI)” năm học 2025 - 2026 đã mở ra hướng tiếp cận mới trong dạy học tiểu học: linh hoạt - sáng tạo - hiệu quả. Thành công của chuyên đề là tiền đề quan trọng để nhân rộng các mô hình dạy học đổi mới, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực trong kỷ nguyên số.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH